Żywność ultraprzetworzona przyspiesza proces starzenia się organizmu. Czym jest żywność ULT i dlaczego szkodzi zdrowiu?

Martyna Jaros
Martyna Jaros
Żywność ultraprzetworzona, do której należą słodycze, gotowe dania i słodkie napoje, powinna jak najrzadziej gościć w codziennym menu.
Żywność ultraprzetworzona, do której należą słodycze, gotowe dania i słodkie napoje, powinna jak najrzadziej gościć w codziennym menu. Nerfee Mirandilla on Unsplash
Żywność ultraprzetworzona stanowi niemały udział w codziennej diecie wielu Polaków. Jej konsumpcji sprzyja „szybki” tryb życia skupiony na pracy i osiąganiu kolejnych stopni w karierze zawodowej. Z powodu braku czasu, zamiast sięgać po odżywcze posiłki przygotowane z wysokiej jakości składników, niejednokrotnie kończy się na gotowym daniu odgrzanym tylko w kuchence mikrofalowej – bo tak jest szybciej. Badania pokazują, że niestety w perspektywie czasu, taki sposób żywienia nie ma korzystnego wpływu za zachowanie zdrowia do późnych lat, a oparcie codziennej diety na ultraprzetworzonej żywności wiąże się z przyspieszeniem biologicznego starzenia się organizmu.

Czym jest żywność ultraprzetworzona?

„Żywność ultraprzetworzona” to stosunkowo nowy termin. Powstał w odpowiedzi na gwałtowny rozwój sektora żywnościowego, a konkretnie – pojawienie się żywności szybkiej do przygotowania lub gotowej do spożycia po otwarciu opakowania, a także ważnej do spożycia przez nawet kilka lat od dnia produkcji. Produkty z tej kategorii mają być smaczne, atrakcyjnie wyglądać, lecz niestety w większości przypadków są organizmu bezwartościowe, gdyż nie zawierają niezbędnych dla zachowania zdrowia witamin, składników mineralnych, błonnika, ani antyoksydantów.

Produkty ultraprzetworzone łatwo poznać po:

  • bardzo długim terminie przydatności do spożycia (wyjątek stanowią produkty zbożowe jak makaron, mąka, ryż i kasze oraz suche nasiona strączków)
  • obecności w składzie licznych dodatków do żywności np. emulgatorów, aromatów, barwinków, konserwantów. Te substancje są w skrócie oznaczane symbolem „E” z cyfrą wskazującą na dany dodatek (np. E250 to azotyn sodu),
  • niskiej wartości odżywczej, a więc niewielkiej zawartości błonnika, za to dużej ilości soli (lub sodu), cukru oraz nasyconych kwasów tłuszczowych. Te informacje można znaleźć w tabelce informującej o wartości odżywczej produktu,
  • błyskawicznym czasie przygotowania do spożycia.

Przykładami żywności ultraprzetworzonej są pieczywo długoterminowe np. tostowe, słodzone płatki śniadaniowe, gotowe dania do odgrzania w mikrofali, makaron instant, zupy i sosy w proszku, konserwy mięsne, parówki, niektóre paluszki rybne, słodycze, czy gazowane napoje.

Należy podkreślić, że wśród wymienionych produktów można znaleźć żywność wysokiej jakości, dlatego należy wnikliwie czytać skład recepturowy. Producenci odpowiadają na potrzeby współczesnego konsumenta, poprawiając jakość swoich wyrobów. Przykładowo można dostać wysokiej jakości paluszki rybne z fileta rybnego, pieczywo tostowe z mąki graham, czy słodycze słodzone ksylitolem.

Żywność ultraprzetworzona szkodzi zdrowiu

O wpływie ultraprzetworzonej żywności na stan zdrowia i apetyt wiadomo już całkiem sporo. Osoby, których menu opiera się o tego typu żywność, każdego dnia przyjmują więcej kalorii niż potrzebują, ponieważ bardzo przetworzone pokarmy nie dają satysfakcjonującego poczucia nasycenia. Dlatego im większy ich udział w codziennym menu, tym wyższe ryzyko rozwoju otyłości, cukrzycy typ 2, chorób serca, nadciśnienia tętniczego i nowotworów. A to przekłada się to na krótszy czas życia.

10 sygnałów, że starzejesz się zbyt szybko. Poznajesz je?

Żywność ultraprzetworzona przyspiesza biologiczną starość!

We wrześniu b.r. na Europejskim i Międzynarodowym Kongresie Otyłości (ECOICO 2020) hiszpańscy badacze przedstawili wyniki swojej pracy naukowej w zakresie wpływu ultraprzetworzonej żywności (określanej w skrócie ULT) na proces starzenia się organizmu.

Badanie trwało 8 lat i zakwalifikowało się do niego 886 Hiszpanów w wieku 57-91 lat (średnia wieku: 67,7 lat). Uczestnicy mieli dostarczyć próbkę śliny do badania DNA oraz regularnie składać raport na temat sposobu odżywienia się. Na ich podstawie autorzy podzielili uczestników na cztery grupy, biorąc pod uwagę ilość porcji produktów ultraprzetworzonych spożywanych dziennie:

  • mniej niż 2 porcje – grupa o niskim spożyciu,
  • 2-2,5 porcji – grupa o nisko-średnim spożyciu,
  • 2,5-3 porcje – grupa o średnio-wysokim spożyciu,
  • więcej niż 3 porcje – grupa o wysokim spożyciu.

W badaniu wykazano silną zależność między konsumpcją żywności ultraprzetworzonej a przyspieszeniem procesu biologicznego starzenia się. Tę cechę autorzy zbadali na podstawie długości telomerów, czyli struktur zlokalizowanych na zakończeniach chromosomów. Wyjaśniając dalej chromosomy to miejsca, w których zlokalizowane są geny. Im krótsze są telomery, tym szybciej postępuje proces biologicznego starzenia się.

Hiszpańscy naukowcy na czele z Lucia Alonso-Pedrero zaobserwowali, że osoby spożywające 2-2,5 porcji produktów ULT miały o 29 procent wyższą skłonność do skracania telomerów, osoby konsumujące 2,5-3 porcji – o 40 procent, a jadające więcej niż 3 porcje – aż o 82 procent!

Co więcej, osoby z grupy o wysokim spożyciu ULT częściej chorowały na cukrzycę, choroby sercowo-naczyniowe, a w badaniach laboratoryjnych okazało się, że mają nieprawidłowe parametry lipidowe. Ponadto byli bardziej skłonni do podjadania, co promowało wzrost masy ciała. Nie zapewniali organizmowi substancji odżywczych odpowiednich ilościach, za to zawartość soli, cukru i nasyconych kwasów tłuszczowych przekraczała zalecane normy.

Niedobory w diecie są groźne. Zobacz, jakie choroby powodują

Wideo

Materiał oryginalny: Żywność ultraprzetworzona przyspiesza proces starzenia się organizmu. Czym jest żywność ULT i dlaczego szkodzi zdrowiu? - Strona Zdrowia

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3